آبکاری چیست؟

در حالت کلی آبکاری به فرایندی گفته می­‌شود که در آن یون های فلزی/غیر فلزی روی سطح فلز/غیرفلز دیگری قرار می‌گیرند. این فرایند نقش حفاظتی داشته و با تشکیل یک لایه محافظ روی سطوح مستعد به خوردگی، می‌تواند نرخ خوردگی را تا حد زیادی کاهش دهد. در آبکاری، الکترودی که به عنوان پوشش دهنده انتخاب می‌شود نقش آند را داشته و الکترودی که به عنوان پوشش گیرنده (زیرلایه) انتخاب می‌شود نقش کاتد را ایفا می‌کند.

فرایند آبکاری به دو صورت انجام می‌گیرد که شامل آبکاری الکتریکی و آبکاری الکترولس می‌باشد. در آبکاری الکتریکی، اعمال جریان الکتریکی منجر به انتقال یون‌های فلزی از سطح الکترود به محلول الکترولیت می‌شود. سپس به دلیل وجود اختلاف پتانسیل بین دو الکترود، یون‌های فلزی روی زیرلایه­‌ی مورد نظر می‌نشینند. علاوه بر اختلاف پتانسیل، پارامترهای دیگری نیز بر ضخامت، چسبندگی و خواص مکانیکی لایه پوشش دهی شده مؤثر هستند. از این جمله می توان به دمای حمام الکترولیت، فاصله الکترود‌ها و زمان عملیات اشاره نمود. در روش الکترولس یون های فلزی به طور خود به خودی روی سطح مورد نظر قرار می­‌گیرند.

از جمله مزایای آبکاری می توان به افزایش مقاومت به خوردگی، افزایش سختی سطح، افزایش مقاومت به سایش، افزایش پایداری حرارتی، بهبود خواص الکتریکی و افزایش زیبایی سطح اشاره نمود.

این فرایند روشی نسبتاً ساده برای پوشش دهی است و امروزه در بیشتر صنایع از آن بهره برده می‌شود. روش آبکاری در صنایع مختلفی از جمله صنایع هوافضا، صنایع نظامی، صنایع نفت و گاز، صنایع خودروسازی، مصارف تزئینی و تجهیزات پزشکی مورد توجه است. به عنوان مثال در صنایع نفت و گاز جهت جلوگیری از خوردگی تجهیزات، پوشش های حاوی آلومینیوم، روی، نیکل و یا ترکیبی از آنها مورد توجه هستند. در مصارف تزئینی نیز از آبکاری طلا، مس و نقره جهت افزیش زیبایی سطح بهره گرفته می‌شود.



۱ دیدگاه

پاسخی بگذارید